Finding Vivian Maier

Finding Vivian Maier - Olması gerekeni marjinalleştirmek?Belgeselin yönetmeni John Maalof tesadüfler sonucu yakaladığı ipin ucunu çektiğinde koskacaman, rengarenk çırpınan bir sihirli balıkla göz göze geliyor. Yatılı olarak dadılık yapan -en azından uzaktan- gayet normal gözüken Vivian'ın normalliğini bozan her daim boynunda asılı fotoğraf makinesini çoğu kişi önemsiz bir detay olarak görmüş,çok ilgilenmemişti.

John Maalouf bu konu ile ilgilenmeye başlıyor ortaya Vivian'ın gösterişli -çok yetenekli bir birey olduğu için haklı da olan- bir güzellemesi olan bu belgesel çıkıyor. Bu noktada sorum şu, bu 'balığı' John Maalof'un -ve de onun sayesinde bizim- bu kadar renkli görmemizin sebebi nedir? Filmde durup durup altı çizilen konular: bu kadar güzel fotoğraf çeken dadı mı olur, neden dadılıkta heba olmuş , vah vah neden 'sanatçı' olmamış? Bu biraz da şey haberilerine benziyor, mesela X köyünde ilkokul mezunu tamirci elektrikle çalışan araba icat etti ya da işte senelerdir haberi-belgeseli-reklamı yapılan Ümmiye Koçak, köyde tiyatro kurdu tiyatro senaryolar yazıyor, Hamlet'ten alıntılar yapıyor. Bu takdir edilecek bir şey olsa da bu kadar şaşılacak bir şey olmamalı aslında. Eğer bu insanların sosyo ekonomik özelliklerine bu kadar vurgu yapılıyorsa, bu şaşkınlıktan ve yeteneği boşa gitmiş okusa ne olacaktı kim bilir geyiğinden çok bu insanları bu yönde kendilerini ifade etmeye iten şeylerin sıradanlığı vurgulanırsa daha fazla insana ilham olabilir diye düşünüyorum.

Sonuçta bu tarz filmlerin ve haberlerin tehlikeli olabilecek bir tipleştirme sürecinin ekmeğine yağ sürüyor olabileceğini düşünüyorum. Dadı fotoğraf çekmez, köyde yaşayanın ne işi var tiyatro ile bilimle vs. gibi. Fakat bu komplo teorim bu tip belgesellerden çok fazla ilham almama ve izlerken çok eğlenmeme de engel olmuyor.

Filmin bana hatırlattıkları: elemanlar (Emrah Serbes, Hakan Günday)
 * Paterson - Jim Jarmusch'un şair bir otobüs şoförunu anlatan filmi
 * Yeraltı türk edebiyatında çok fakir ama Camus'den Sartre'dan alıntı yapan
 * Watchmen'de adı geçen kasiyer romancı